Het probleem
Inzicht in het actuele energieverbruik van huishoudens is essentieel voor de energietransitie. Het CBS publiceert al geruime tijd jaarstatistieken over gas- en elektriciteitsleveringen aan woningen op basis van gegevens op aansluitingsniveau van EDSN met gestandaardiseerde jaarverbruiken, uitgesplitst naar woningkenmerken en regio’s. Daarnaast rapporteert het CBS maandelijks het aardgasverbruik per sector (waaronder woningen) met allocatiedata van het hoofdnetwerk GTS. Sinds 2024 ontvangt het CBS ook maandelijkse meterstanden van slimme meters voor gas en elektriciteit. Deze nieuwe databron maakt actuelere en betrouwbaardere statistieken mogelijk, gebaseerd op werkelijke meterstanden. In dit project wordt onderzocht hoe de slimme meterdata de bestaande energiestatistieken van woningen kan uitbreiden en verbeteren.
De oplossing
Gebruik in de reguliere jaarstatistiek
Het CBS ontvangt sinds 2024 op maandbasis meterstanden van woningen met een slimme meter voor elektriciteit en/of gas. Ten opzichte van de bestaande verbruiksstatistieken op jaarbasis, die geschat werden op basis van het weer en historisch verbruik, kan hiermee op meer betrouwbare wijze worden gepubliceerd. Daarnaast leveren de cijfers informatie op kortere tijdschaal op, waardoor het mogelijk is om de verdeling van het energieverbruik gedurende het jaar in beeld te brengen. Hiermee kunnen bijvoorbeeld seizoenspatronen in het verbruik van verschillende groepen woningen zichtbaar gemaakt worden.
Seizoenspatronen in individueel elektriciteitsverbruik
Een eerste onderzoek met de maanddata voor elektriciteit in 2024 heeft laten zien dat deze gegevens ook goed gebruikt kunnen worden voor een redelijk nauwkeurige afbakening van woningen die een elektrische hoofdverwarmingsinstallatie hebben (waaronder warmtepompen). https://www.cbs.nl/nl-nl/longread/rapportages/2024/seizoenspatronen-in-huishoudelijk-energieverbruik
Dat betekent dat de maanddata voor elektriciteit ook ingezet kan worden voor het verbeteren van een andere belangrijke woningstatistiek met de hoofdverwarmingsinstallaties: https://opendata.cbs.nl/CBS/nl/dataset/84948NED/table?dl=970E9
In 2025 zal de ontwikkelde methodiek voor afbakening van elektrische hoofdverwarmingsinstallaties in het kader van dit project in de betreffende productiestraat worden opgenomen.
Betrokken partijen
Het CBS is projectleider en uitvoerder van dit project. Voor het verkennen van (aanvullende) statistiekbehoeften die met de nieuwe maanddata zouden kunnen worden ingevuld, zullen we in gesprek gaan met betrokken partijen zoals RVO en het ministerie van VRO.
Output en deadline – wat levert het op en wanneer?
De output van dit project is een inhoudelijke verbetering van reguliere energiestatistieken van woningen op jaarbasis (kwalitatief betere cijfers) en zicht op mogelijke uitbreiding van energiestatistieken. Deze verbeteringen zullen met ingang van verslagjaar 2024 in de data zichtbaar zijn met terugwerkende kracht t/m verslagjaar 2022.
Communicatie
Naast een beknopt eindrapport zullen de resultaten van dit project in de vorm van een webinar met belangstellenden worden gedeeld.
Mogelijke obstakels
Dit project onderzoekt en implementeert potentiële uitbreidingen van de statistieken, en brengt daarbij ook impliciet eventuele obstakels in kaart die deze ontwikkelingen kunnen belemmeren.
No Go’s – Niet doen
Dit project richt zich niet op de bouw van een productiestraat voor een geheel nieuwe statistiek, maar implementeert zo mogelijk verbeteringen in bestaande statistieken. Daarnaast worden wenselijke aanvullende uitbreidingen onderzocht en beschreven.